Kondilomi (HPV): Simptomi, Dijagnoza i Lečenje
Sve što treba da znate o kondilomima - uzroci, dijagnostika, metode lečenja i prevencija HPV infekcije. Saveti za pacijente sa genitalnim bradavicama.
Kondilomi (HPV): Simptomi, Dijagnoza i Načini Lečenja
Šta su kondilomi i kako izgledaju?
Kondilomi, poznati i kao genitalne bradavice ili virusne bradavice, su neprijatna polno prenosiva bolest uzrokovana humanim papiloma virusom (HPV). Ove izrasline najčešće se javljaju u genitalnoj oblasti - oko vagine, anusa ili penisa, ređe na usnama i u ustima. Imaju karakterističan izgled: mekane, izdužene tvorevine beličaste ili ružičaste boje, često sa karfiolastom površinom.
Postoji preko 80 tipova HPV virusa, ali samo neki od njih izazivaju genitalne bradavice. Tipovi 6 i 11 su najčešći uzročnici kondiloma, dok tipovi 16, 18, 31 i 45 mogu dovesti do razvoja raka grlića materice.
Kako se prenosi HPV virus?
HPV se prenosi seksualnim kontaktom, čak i blagim dodirom dve sluzokože. Moguće je i prenošenje virusa sa majke na dete tokom porođaja, što može dovesti do pojave kondiloma u grlu kod novorođenčeta. Retko, virus se može preneti i sopstvenim rukama sa inficiranih na zdrave delove tela.
Inkubacioni period (vreme od infekcije do pojave simptoma) može trajati od mesec dana do godinu dana, što otežava praćenje izvora infekcije.
Dijagnostika kondiloma
Postavljanje tačne dijagnoze može biti izazovno. Često se dešava da pacijenti dobiju različite dijagnoze od različitih lekara. Neki stručnjaci mogu pogrešno identifikovati kondilome kao druge promene, poput polipoza koje nastaju zbog povećanog lučenja vaginalnog sekreta.
Za postavljanje dijagnoze koriste se:
- Klinički pregled
- Test sirćetnom kiselinom (bele mrlje na područjima inficiranim HPV-om)
- Histološka i imunološka ispitivanja
Zbog mogućnosti dijagnostičkih grešaka, preporučuje se traženje drugog mišljenja pre početka bilo kakvog lečenja.
Metode lečenja kondiloma
Lečenje kondiloma može biti dugotrajno i zahtevati više terapijskih pristupa. Važno je napomenuti da nijedna metoda ne eliminiše virus iz organizma, već samo uklanja njegove vidljive manifestacije.
Hirurške metode:
- Krioterapija (tečni azot): Bezbolna metoda koja se ponavlja na svaka 3-4 dana do potpunog nestanka bradavica.
- Laser terapija: Posebno efikasna za unutrašnje kondilome u vagini i rektumu.
- Radio-talasna hirurgija: Precizna metoda sa minimalnim oštećenjem okolnog tkiva.
Medikamentozno lečenje:
- Podofilotoksin (0.5% rastvor)
- Rastvori trihlorsirćetne kiseline
- 5-fluorouracil krema
Tokom lečenja preporučuje se apstinencija od seksualnih kontakata, jer trenje može dovesti do širenja infekcije. Iako su kondilomi bezbolni, mogu izazvati psihološki nelagodu i uticati na kvalitet života.
Kondilomi kod trudnica
Tokom trudnoće, kondilomi mogu pokazivati ubrzano širenje zbog promena u imunom sistemu. Lečenje se mora sprovoditi tokom cele trudnoće, pri čemu su laserske vaporizacije sigurna metoda. Ako su promene na grliću materice izražene, laserska terapija se obično sprovodi 15-20 dana pre termina porođaja.
Prevencija HPV infekcije
Najefikasniji način prevencije je vakcinacija. Postoje dve vakcine koje štite od kancerogenih tipova HPV virusa:
- Cervarix: Štiti od HPV tipova 16 i 18
- Gardasil: Četvorovalentna vakcina koja štiti od tipova 6, 11, 16 i 18
Vakcine se preporučuju devojkama i ženama od 9 do 26 godina, najbolje pre početka seksualnog života. Daju se u tri doze, sa intervalima od dva i šest meseci nakon prve doze. Iako vakcine ne leče postojeću infekciju, mogu sprečiti infekciju novim tipovima virusa.
U Srbiji, vakcine su dostupne u privatnim apotekama i zdravstvenim ustanovama, ali troškovi vakcinacije za sada nisu obuhvaćeni zdravstvenim osiguranjem.
Zaključak
Kondilomi su česta pojava, posebno kod mladih seksualno aktivnih osoba. Iako obično nisu opasni po život, mogu izazvati brojne neugodnosti i psihološki stres. Ključna je rana dijagnoza i adekvatno lečenje, kao i svesnost o preventivnim merama. Vakcinacija predstavlja najbolji način zaštite od najopasnijih tipova HPV virusa koji mogu dovesti do raka grlića materice.
Ako primetite bilo kakve promene u genitalnoj oblasti, obratite se stručnjaku i ne oklanjajte sa pregledom. Pametno je tražiti drugo mišljenje u slučaju sumnji na netačnu dijagnozu.